تبلیغات اینترنتیclose
سید ابو القاسم نباتي چاغي آذربايجان ادبياتي - 4 (دکتر حسین محمدزاده صدیق)
سید ابو القاسم نباتی در پژوهشهای دکترحسین محمدزاده صدیق
شرح احوال، افکار و آثار سید ابو القاسم نباتی بر اساس تحقیقات استاد دکتر حسین محمدزاده صدیق

 14- 2. كمينه خانم

     60 ايله ياخين عؤمر ائدن «فاطيمه خانيم كمينه»، نباتي ايله بير چاغدا ياشايان أوچونجو شاعره‌ي محترمه[1] دير. اونون آدي، تذكره‌لرده چوخ احتراملا ذكر اولونور. اونون دولغون مضمونلو ديواني الده‌دير. غزللرينده و قوشمالاريندا، نباتي‌يه نظر سالماسي آيديندير. ايكي ديوانين مقايسه‌سينده بير چوخ هماهنگ بئيتلر تاپماق اولار.

 

     نباتي دئيير:

     مرحبا، نام خدا، قدرتِ يزدانا باخين،/ دئيه‌سن مصره بوگون يوسف كنعان گلدي.

     كمينه ايسه دئيير:

     گؤره‌لي دل، سر زولفونو، كؤنول بند اولدو،/ مصرده يوسف كنعان نئجه زندانا دوشوب.

     نباتي:

     نيسبت سنه اي شوخ، زوليخا اولا بيلمز،/ بو عيشوه‌ده بو غمزه‌ده ليلا اولا بيلمز.

     بس‌كي مني گؤرجك، منه وحشي كيمي باخدين،/ ايندي داهي مجنون منه همتا اولا بيلمز.

 

     كمينه:

     البته دلِ شادا دگيل كيمسه قرينه،/ همتا اولا بيلمز اونا بيچاره كمينه.

 

15- 2. عاشيق پري

     «عاشيق پري» نباتي ايله چاغداش اولان آدليم بير عاشيقدير. او، نباتي‌نين دوغولدوغو ايل (1215 هـ . ) دونيايا گلميشدير. او، عصري‌نين ان تانينميش عاشيق و شاعيرلريندن اولموش، روان طبعي، حاضير جوابليغي و عاغيلليليغي ايله شؤهرت قازانميشدير. ادبي انجمن و ائل تويلاريندا فعال اشتراك ائدن عاشيق پري‌دن كيچكيك بير ديوان اليميزده‌دير. بو ديواندا، «ملا پناه واقف»، «جعفرخان نوا»، «ميرزا جان مدد» و باشقا شاعيرلرين شعرلرينه نظيره‌لره راست گليريك. او، سيد ابوالقاسم نباتي‌يه‌ده چوخ حؤرمت بسله‌ين بير شاعير ايميش.

     نباتي‌نين:

     صبا مندن سؤيله او گول‌عُذارا،/ بولبول گولوستانا گلسين، گلمه‌سين؟

 

     مطلعلي قوشماسينا جواب اولاراق دئيير:

     مرشد كاميلدن درسيمي آلديم،/ جان گؤتوروب بو مئيدانا گلميشم.

     بولبول آبادانا، بايقوش وئراندا،/ عندليبم، گولوستانا گلميشم.

 

16- 2. محمد باقر خلخالي

     «محمد باقر» ولد آخوند «ملاحيدر بن آخوند ملا احمد» 1250 هـ . ايلينده خالخال بؤلگه‌سي‌نين شئيخدر آباد كندينده دوغولموش، سونرا عائله‌سي ايله برابر قارابولاق كندينه كؤچموشدور. گنجليگينده معدن الاسرار مؤلفي «ملاعلي زنجاني» يانيندا درس اوخوموش، سونرالار اؤزو دوشونجه صاحيبي بؤيوك عاليم اولموشدور. [2] اوندان غزللر ديواني و تولكوناغيلي يا ثعلبيه عنوانلي 1500 بئيتليك مثنويسي واردير.

     «آخوند ملامحمد باقر خلخالي»، شريعت علملرينده، اجتهاد مقامينا يئتيشين بير عالم اولماسينا باخماياراق، غزللرينده عارف بير شاعير كيمي ظهور ائدير. اونون، نباتي شعرلري ايله سسله‌شن بير چوخ غزللري واردير. ميثال ايچون:

     دل پژمرده‌مي تا مايل جام ائيله‌ميشم،/ اؤزومو داخيل عنوان عظام ائيله‌ميشم.

     مكتب عشقده تا مصحفِ حوسنون گؤردوم،/ سئير ائديب درسيمي بالمرّه تامام ائيله‌ميشم.

     خبر آلديم:«نييه گوللر ييخيليبدير بي‌هوش؟»/ دئدي دلدار:«بو گولشنده خرام ائيله‌ميشم!»

     * * *

     دلبره باخ گؤر نئجه جانانه دير،/ آلماغا جان عشوه‌سي مردانه‌دير!

     قوي دولانيم باشينا پروانه تك،/ عشق اودونا يانماغا پروا نه‌دير؟

     من اوقارا گؤزلرينه عاشيقام،/ عشوه‌سي چوخ، شيوه‌سي مستانه‌دير.

     لعل لبين شربتيني هوشيار،/ ايچسه دئير، مئي نه‌دي، مينا نه‌دير؟

     مسجيده بؤركوم آتالار، گير منم،/ مست يئري گوشه‌ي مئيخانه‌دير!

     دوش چؤله «باقر» نه عجب ياتميسان؟/ قوي دئيه‌لر:«بو گئده ديوانه‌دير!»

 

17- 2. عاجز سرابي

     يئتميش ايكي ايل ياشايان عاجز سرابي، شاعير و خطاط ايدي. اونون قوشمالاري نباتي‌نين قوشمالاري ساياغيندادير:

     سيز گؤرون صانع بي‌چون،/ نه عجب صنعت ائيله‌ميش.

     بوگؤزلين أوزون جنت،/ قدّين قيامت ائيله‌ميش.

 

     و يا:

     هاچاناجان آمان چكيم،/ بو ظاليم هيجران اليندن.

     بو ائوييخان سيتمكارين،/ آمان، الامان اليندن.

 



37- تعبير فريدون كؤچرلي‌نيندير.

38- باخ ← ح. م. صديق. هفت مقاله پيرامون فولكلور و ادبيات مردم آذربايجان، دنياي دانش، تهران، 1357، ص 151 .

صفحه قبل صفحه بعد
نظر شما
نام : *
پست الکترونیک :
وب سایت/بلاگ :
*
:) :( ;) :D
;)) :X :? :P
:* =(( :O @};-
:B /:) =D> :S
کد امنیتی : *

برچسب ها : سید ابو القاسم نباتی از دیدگاه دکتر حسین محمدزاده صدیق, شناختنامه سید ابوالقاسم نباتی بر اساس پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق,سید ابوالقاسم نباتی به روایت دکتر محمدزاده صدیق, پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق پیرامون سید ابوالقاسم نباتی,تحقیقات دکتر حسین محمدزاده صدیق درباره ابو القاسم نباتی, سید ابوالقاسم نباتی به روایت دکتر حسین محمدزاده صدیق, پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق درباره ابوالقاسم نباتی,
ارسال در تاريخ پنجشنبه 6 مهر 1391 توسط دکتر صدیق. ارسال: سید احسان شکرخدایی